ندای سلامت باطبیعت close
banner place

کد تبلیغات ثابت حرفه ای

سلامت ما در طبیعت است...
X
تبلیغات
رایتل

سلامت ما در طبیعت است...

پونه کوهی و مرزنجوش

 

پونه کوهی

پونه کوهی
Flowering Oregano
طبقه‌بندی علمی
فرمانرو:گیاهان
(طبقه‌بندی‌نشده):گیاهان گلدار
(طبقه‌بندی‌نشده):دولپه‌ای‌های نو
(طبقه‌بندی‌نشده):Asterids
راسته:نعناسانان
تیره:نعناعیان
سرده:Origanum
گونه:O. vulgare
نام علمی
Origanum vulgareلینه

پونه کوهی گیاهی معطر از خانواده نعناعیان است که با نام‌های آویشن کوهی و فودنج جبلی نیز شناخته می‌شود.

مشخصات   

پونه بستانی گیاهی است پایا که بین ۳۰ تا ۹۰ سانتیمتر رشد می‌کند و برگ‌ها متقابل، از نظر اندازه متغیر و در پایین بسیار بزرگ‌تر است. اما هرچه به‌طرف رأس گیاه می‌رود کوچکتر شده و به شکل تخم مرغی یا بیضوی درمی‌آید. حاشیه برگ‌ها صاف یا کنگره‌ای است. گلها به‌طول ۴ ـ ۷ میلی‌متر به‌رنگ صورتی یا سرخ به شکل‌خوشة افشان روی شاخه‌ها قرار دارد. زمان گل دادن بین تیر تا شهریور است. تمام‌قسمت‌های گیاه بوی مطبوع معطری شبیه آویشن دارد.

پونه بستانی حاوی تانن، صمغ، اسانس روغنی فرار، ماده تلخ، مقادیری تیمول، گلوکوزید و سابونوزید است.

قسمت‌های مورد استفاده مرزنگوش بستانی سر شاخه‌های گلدار آن است که گیاه‌گلدار را پس از جمع‌آوری کردن در سایه در حرارت کمتر از ۳۵ درجه می‌خشکانند.

خواص و اثرات دارویی   

طبع پونه گرم و خشک است. مرزنگوش بستانی دارای خواص مقوی معده و بادشکن، معرق، ضد تشنج، خلط‌آور، مسکن سرفه، ضد اسهال و ضد التهاب، مقوی عمومی، تنظیم کنندگی قاعدگی، ادرار آور، ضدعفونی کنندة مجاری تنفسی است و برای اسانس آن اثر تصفیه‌کننده خون قائل هستند.

پونه در موارد سوء هاضمه، عفونت‌های مجاری تنفسی، کورک و آبسه، سرفه، نزلههای مزمن، آسم مرطوب، زردی، درد گلو، دردهای عصبی، آب‌آوردن انساج، تأخیر حالت قاعدگی، دردهای ماهانه زنان، ضدعفونی کننده، خلط‌آور، ضد تشنج، استسقاء به‌کار می‌رود.

دم کرده ۲ قاشق غذاخوری سر شاخه‌های خرد شده گیاه در نیم لیتر آب جوش‌در درمان سیاه سرفه و سایر سرفه‌ها و اسهال به‌کار می‌برند.

از دم‌کرده فوق‌الذکر به شکل غرغره برای رفع التهاب دهان و گلو و به شکل‌مالیدنی برای زخم‌ها به‌کار می‌رود. برای رفع سنگینی معده، نفخ و ناراحتی‌های کبدی توصیه می‌شود. در موارد بی‌اشتهایی، ناراحتی‌های هاضمه یا صفراوی مؤثر است. در استعمال‌خارجی از اسانس آن به‌صورت پماد برای ضدعفونی کردن زخم‌ها و در تسکین‌رماتیسم و دندان درد و گوش درد در استعمال موضعی آن مصرف دارد.

از دم کرده ۱۰ تا ۲۰ گرم سر شاخه‌های گلدار به‌مدت ۱۰ دقیقه در یک لیتر آب جوش پس از صاف کردن و با عسل شیرین کردن برای درمان بیماری‌های دستگاه‌تنفسی، به‌عنوان صاف‌کنندة خون و نیز برای تسهیل هضم و تسکین دردهای‌ماهانه، روزانه سه فنجان تناول نمایید.

جوشانده ۲۰ تا ۳۰ گرم سر شاخه‌های گلدار آن در یک لیتر آب را با عسل‌شیرین کنید. خوردن ۳ تا ۴ فنجان از این محلول بین غذاها برای بیماران مبتلا به‌تنگی نفس توصیه شده‌است.

اگر چه به عنوان ادویه پیتزا از آن استفاده می‌شود ولی مرزنگوش بستانی توسط چینی‌ها برای استفراغ، اسهال، یرقان و خارش استفاده می‌شود. از تیره نزدیک مارجورام بوده و برای درد مفاصل، سرفه و به عنوان شربت سینه استفاده می‌شود.

منابع
۱ ـ معارف گیاهی، ۷ مجلد، حسین میر حیدر ۲ ـ گیاهان دارویی، ۵ مجلد، دکتر علی زرگری ۳ ـ گیاهان دارویی، پروفسور هانس فلوک، دکتر محمد رضا توکلی صابری، دکتر محمد رضا صداقت ۴ ـ سلامتی شما، زیبایی شما، ایورشه، مرضیه آزاد ۵ ـ گلها و گیاهان شفابخش، ریموند دکسترت، مهدی نراقی ۶ ـ اسرار خوراکیها، دکتر غیاث‌الدین جزایری ۷ ـ اعجاز خوراکیها، دکتر غیاث‌الدین جزایری ۸ ـ شفا با داروهای گیاهی، دکتر محمد رضا رجحان ۹ ـ جادوی سبز، آناکروگر، علی محمد عبادی، آزیتا عبدی ۱۰ ـ فرهنگ معین، دکتر محمد معین ۱۱ ـ اسرار گیاهان، انان دگلو، نسرین یاوری

 

 

مرزنجوش   

 
تغذیه > میوه و سبزی  - آشنایی با انواع ادویه برای هرآشپزی، دستیابی به نسخه سحرآمیز طعم و عطرهای شگفت‌انگیز است.

در کنار این عطر و طعم‌ها معمولا اصل گیاهانی که به‌صورت خشک شده و ادویه استفاده می‌شود خود گنجینه‌ای از خواص دارویی را همراه دارد. گیاه مرزنجوش به‌عنوان موضوع نسخه طبیعت امروز، یکی از این نوع ادویه‌هاست.

مرزنجوش با نام علمی Origanum majorana گیاهی خودروست که از برگ آن به‌عنوان چاشنی و ادویه و از گل آن استفاده طبی می‌کنند.

مرزنجوش با نام‌های توکلیجه، مرزنگوش، حب الفیل، اذان‌الفار، ثاموس و ریحان سلیمان نیز نامیده می‌شود و معروف‌ترین خاصیت طبی آن آرامبخشی است. از نظر پزشکی مرزنجوش سرشار از فلانوئیدها، تانن‌ها و گلیکوزیدهای فنولیک است و طبق گزارش‌های علمی دارای خواص آنتی‌اکسیدان و ضدمیکروبی قوی بر ضد عوامل پاتوژن انسانی و نیز عوامل فساد مواد غذایی است، در نتیجه مصرف آن برای تقویت بدن در برابر عفونت‌ها بسیار موثر است. همچنین تاکنون بررسی‌های بسیاری در مورد خواص بیولوژیک، فارماکولوژیک و آنالیز ترکیبات مرزنجوش انجام شده است و اثرات مثبت آن بر درمان برخی بیماری‌ها مورد توجه قرار گرفته است.

طبع مرزنجوش گرم و خشک است و در طب سنتی از مرزنجوش برای تسکین اعصاب و رفع بی‌حوصلگی، تخفیف شدت افسردگی، کمک به درمان سر درد، بیماری حرکتی، نفخ شکم، قولنج کودکان، تهوع، درد مفاصل و عضلات، سرفه و درمان سرماخوردگی استفاده می‌شود. گیاه مرزنجوش همچنین به‌عنوان یک ادکلن طبیعی نیز شهرت دارد و از گذشته برای برطرف کردن کک‌و‌مک استفاده می‌شده است.

توصیه‌های پزشکی:

درصورت بروز تهوع، استفراغ و یا اسهال مصرف مرزنجوش باید متوقف شود.
از زیاده‌روی در مصرف مرزنجوش بدون نظر پزشک متخصص خودداری کنید.
مبتلایان به ناراحتی‌های کلیوی باید از مصرف مرزنجوش خودداری کنند.

منبع :همشهری

آخرین بروز رسانی در شنبه, 03 تیر 1391 ساعت 13:17